Mapa strony  Logowanie    Wersja do druku     
 
  Strona głównaDziałalnośćZakład Konsumpcji (ZK)Konsumpcja i RozwójAbstrakty1/2011
Szukaj:   
 

 
Rada Programowa
Kolegium Redakcyjne
Wskazówki dla Autorów artykułów
Procedura kwalifikacji artykułów do publikacji
Lista recenzentów
Spis treści numerów
Abstrakty
4/2014
3/2014
2/2014
1/2014
2/2013
1/2013
2/2012
1/2012
1/2011
Numery archiwalne
English





 

1/2011

Józefa Kramer
Uniwersytet Ekonomiczny - Katowice
Konsumpcja - ewolucja ról i znaczeń

Streszczenie
Artykuł poświęcony jest prezentacji roli i znaczenia konsumpcji w rozwoju społeczno-gospodarczym. Główny przedmiot rozważań stanowią konsumpcja zrównoważona, konsumpcjonizm oraz kulturowy wymiar konsumpcji. W odniesieniu do konsumpcji zrównoważonej przybliżone są przede wszystkim jej podstawowe elementy składowe: jakość życia, konsumpcja racjonalna i racjonalne zachowania konsumentów, społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw i instytucji oraz konwergencja ekonomiczna. Przy omawianiu konsumpcjonizmu nacisk położony został na pokazanie jego dyskusyjnej roli jako czynnika wzrostu gospodarczego. Kultura pokazana jest jako niezmiernie istotny element innowacyjności
i rozwoju potrzeb wyraźnie różniący się od kształtowania potrzeb za pomocą mechanizmów ekonomicznych.

Słowa kluczowe: konsumpcja, konsumpcja zrównoważona, konsumpcjonizm, kulturowy wymiar konsumpcji, rozwój społeczno-gospodarczy.

Summary
The article is devoted to presentation of the role and importance of consumption in the socio-economic development. The main subject matter of deliberations is sustainable consumption, consumerism and the consumption's cultural dimension. As regards sustainable consumption, there are specified, first of all, its basic components: quality of life, reasonable consumption and consumers' reasonable behaviour, enterprises' and institutions' social responsibility as well as economic convergence. While discussing consumerism, an emphasis is made on showing its arguable role as a factor of economic growth. Culture is shown as an extremely important element of innovativeness and development of needs, clearly differing from shaping the needs with the help of economic mechanisms.

Key words: consumption, sustainable consumption, consumerism, cultural dimension of consumption, socio-economic development.


Henryk Mruk
Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu
Związki konsumpcji z rozwojem społeczno-gospodarczym

Streszczenie
Nowe metody badań zachowań konsumentów, w tym rezultaty poznawcze neuromarketingu, pozwalają na doskonalenie wiedzy na temat procesów decyzyjnych nabywców. Rozwój ekonomii behawioralnej podkreśla znaczenie sfery emocjonalnej w zachowaniach konsumentów. Pozwala to na coraz bardziej skuteczne stosowanie technik marketingowych w procesie badania oraz zaspokajania jawnych i niejawnych potrzeb nabywców. Wszystko to wpływa na wzrost poziomu i zmianę struktury konsumpcji, której związki z rozwojem społeczno-gospodarczym stają się coraz bardziej złożone i trudne do przewidywania. Rodzi to zapotrzebowanie na prowadzenie interdyscyplinarnych badań nad konsumpcją i jej związkami z rozwojem społeczno-gospodarczym.

Słowa kluczowe: konsumpcja, rozwój społeczno-gospodarczy, metody badań zachowań konsumentów, neuromarketing, procesy decyzyjne nabywców, segmenty konsumentów, makrotrendy w zachowaniach konsumentów.

Summary
The new methods of surveys of consumers' behaviour, including cognitive results of neuromarketing, allow improvement of our knowledge of the purchasers' decision-making processes. Development of the behavioural economy emphasises importance of the emotional sphere in consumers' behaviour. This allows for more and more efficient use of marketing techniques in the research process and meeting consumers' explicit and implicit needs.
All this affects growth of the level and change of the consumption pattern whose relations with the socio-economic development become more and more complex and difficult to foresee. This entails the demand for carrying out interdisciplinary surveys on consumption and its relations with the socio-economic development.

Key words: consumption, socio-economic development, consumers' behaviour survey methods, neuromarketing, purchasers' decision-making processes, consumer segments, macrotrends in consumer behaviour.

 

 


Anna Olejniczuk-Merta
IBRKK - Warszawa
Konsumpcja w innowacyjnej gospodarce

Streszczenie
Artykuł ma charakter teoretycznych rozważań na temat wzajemnych powiązań i zależności pomiędzy współczesną innowacyjną gospodarką i konsumpcją. Myśl przewodnia, wokół której koncentrują się rozważania, zawarta jest w sformułowaniu: innowacyjna gospodarka sprzyja rozwojowi konsumpcji, w tym innowacyjnej, która staje się siłą napędową dalszych innowacji. Prowadzona analiza pokazuje, na tle rozwoju polskiej gospodarki, szybki rozwój konsumpcji i jej nowe role. Jednocześnie ilustruje wzajemne zależności pomiędzy rozwojem gospodarki innowacyjnej i konsumpcji, wskazując uwarunkowania rozwoju obu tych zjawisk oraz korzyści i niepożądane zjawiska. Artykuł stanowi podstawę do podjęcia empirycznej weryfikacji głównego wątku rozważań teoretycznych z tego zakresu.

Słowa kluczowe: konsumpcja, gospodarka, rozwój innowacyjnej gospodarki.

Summary
The article has the nature of theoretical deliberations on the mutual relations and interrelations between the contemporary innovative economy and consumption. The key note, around which there are focused deliberations, is in the formulation: the innovative economy contributes to development of consumption, inclusive of that innovative, which becomes
a driving force for further innovations. The carried out analysis shows, against the background of Polish economy, a quick growth of consumption and its new roles. At the same time, it illustrates mutual correlations between the innovative economy development and consumption, pointing out to the determinants of development of these both phenomena, advantages and unfavourable phenomena. The article is a basis for undertaking an empirical verification of the main thread of theoretical deliberations in this area.

Key words: consumption, economy, innovative economy development.

 


Adam Noga
Akademia Leona Koźmińskiego w Warszawie
Konsument a triada: właściciel-przedsiębiorca-menedżer w teorii przedsiębiorstw

 

Streszczenie
Artykuł prezentuje nowatorskie i zarazem dyskusyjne podejście do problematyki kreowania i rozwoju przedsiębiorstwa. Przyjęto w nim, że panujące przekonanie o triadzie czynników decydujących o rozwoju przedsiębiorstwa (właściciel - przedsiębiorca - menedżer) jest niepełne i niewystarczające. Wskazano na istotną rolę konsumenta w tym zakresie. Rozważania koncentrują się na prezentacji modelowego ujęcia roli konsumenta
(gospodarstwa domowego) w rozwoju przedsiębiorstwa. Zawierają one bogatą listę określoną kanonem argumentów przemawiających za zasadnością uwzględnienia konsumenta, gospodarstwa domowego jako czwartego czynnika rozwojowego przedsiębiorstwa. Rozważania poprzedzone są krótkim rysem historycznym badań nad tą problematyką, a ponadto przykładami różnego spojrzenia na rolę i udział konsumenta w kształtowaniu rozwoju.

Słowa kluczowe: właściciel, przedsiębiorca, menedżer, konsument, model rozwoju przedsiębiorstwa.

Summary
The article presents an innovative and, at the same time, controversial approach of the author to the subject matters of creation and development of an enterprise. He assumes that the prevailing conviction of the triad of factors deciding development of an enterprise (owner - entrepreneur - manager) is incomplete and insufficient. He points out to an important role of the consumer in this respect. The deliberations are focused on presentation of the model expression of the role of consumer (household) in enterprise development. They comprise a rich list described as a canon of arguments speaking in favour of reasonability to take into account the consumer, household as the enterprise's fourth developmental factor. They are preceded by a short historical outline of research on these subject matters and examples of the currently diversified look at the role and share of the consumer in development shaping.

Key words: owner, entrepreneur, manager, consumer, enterprise development model.


Krystyna Mazurek-Łopacińska
Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu
Postmodernistyczna kultura konsumpcyjna w kształtowaniu popytu i stylów życia współczesnego konsumenta 

Streszczenie
W artykule przedstawiono wartości i cechy postmodernistycznej kultury konsumpcyjnej, które wpływają na kształtowanie zachowań konsumenckich i stylów życia w dobie ponowoczesności. Przedstawiono generalne typy konsumentów oraz wskazano na proces przekształcania tradycyjnych wspólnot we wspólnoty postmodernistyczne, które zaspokajają zmieniające się potrzeby przynależności plemiennej. Wzrasta zatem rola kultury konsumpcji, która wpływa na obraz życia codziennego konsumentów. Jej wpływ ujawnia się w każdym jej obszarze, nadając zachowaniom konsumenckim specyficzny obraz i charakter. Zmniejszają się różnice między kulturą wyższą przeznaczoną dotychczas dla elit a kulturą masową, gdyż dzięki mechanizmom popularyzacji coraz szersze kręgi społeczeństwa mają możliwość korzystania z jej dorobku. Rosnący popyt na znaki handlowe i symbole jest motorem zmian w ofercie handlowej w każdym segmencie rynku konsumpcyjnego. W końcowej części artykułu wskazano na przejawy ucieczki od konsumpcjonizmu, które są zapowiedzią potrzeby zmian w postawach i zachowaniach konsumenckich wobec zagrożeń we współczesnym świecie.

Słowa kluczowe: postmodernistyczna kultura konsumpcyjna, wspólnoty postmodernistyczne, typy konsumentów postmodernistycznych, postmodernizm a popyt i styl życia, postmodernistyczne trendy konsumpcyjne.

Summary
In her article, the author presents values and features of the postmodernist consumption culture, which affect shaping consumer's behaviour and lifestyles in the epoch of postmodernity. She presents general types of consumers and points out to the process of transformation of traditional communities into postmodernist communities that meet changing needs of tribal affiliation. Therefore, there is growing the role of culture of consumption that affects the mode of consumers' everyday life. Its impact reveals itself in its every area, giving the consumer's behaviour a specific picture and nature. There are decreasing differences between the higher culture, previously assigned to elites, and the mass culture, as owing to the mechanisms of popularisation broader and broader circles of the society are able to use its achievements. The growing demand for trademarks and symbols is a motor for changes in the trade offer in each segment of the consumer market. In the final part of the article, the author points out to the symptoms of escape from consumerism, which are a presage of the need for changes in consumers' attitudes and behaviour in the face of threats in the contemporary world.

Key words: postmodernist consumption culture, postmodernist communities, postmodernist consumer types, postmodernism and demand and lifestyle, postmodernist consumption trends.

 

 

 


Anna Czubała
Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
Rola konsumentów w realizacji koncepcji społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw

 

Streszczenie
W artykule omówiono wpływ nowych trendów na zachowania nabywców i na proces uwzględniania społecznej odpowiedzialności w decyzjach i działaniach przedsiębiorstw. Z jednej strony segmenty konsumentów etycznych, ekologicznych, prosumentów przez swoje oczekiwania i naciski oraz decyzje zakupów wymuszają na przedsiębiorstwach prospołeczne działania. Z drugiej strony przedsiębiorstwa przez swoje oferty wzbogacane o preferowane przez konsumentów wartości (produkty, opakowania, kampanie społeczne, działania edukacyjne) kształtują społeczne postawy konsumentów i ich zachowania. Można więc stwierdzić, że społecznie wrażliwi konsumenci wpływają na wzrost społecznie odpowiedzialnych przedsiębiorstw i odwrotnie - społecznie odpowiedzialne przedsiębiorstwa wpływają na prospołeczne zachowania konsumentów.
Słowa kluczowe: społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw (CSR), oczekiwania grup interesariuszy, zachowania konsumentów a społeczna odpowiedzialność przedsiębiorstw, konsumeryzm, konsumpcja zrównoważona, prosumenci.

 

Summary
In her article, the author discusses impact of new trends on purchasers' behaviour and on the process of taking into consideration of the social responsibility in enterprises' decisions and actions. On the one hand, segments of ethical, ecological consumers, prosumers, through their expectations and pressures and purchasing decisions exert on enterprises prosocial actions. On the other hand, enterprises through their offers enriched by the preferred by consumers values (products, packaging, social campaigns, educational activities) shape social attitudes of consumers and their behaviour. Hence, one may state that socially susceptible consumers affect growth of socially responsible enterprises and, vice versa, socially responsible enterprises affect prosocial behaviour of consumers.

Key words: companies social responsibility (CSR), stakeholder groups' expectations, consumers' behaviour and companies social responsibility, consumerism, sustainable consumption, prosuments.

 

 


Adam Sagan
Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie
Modele strukturalne w analizie zachowań konsumenta - ewolucja podejść

 

Streszczenie
Artykuł poświęcony jest zastosowaniom modeli strukturalnych ze zmiennymi ukrytymi w ramach dwóch podstawowych perspektyw badawczych w obszarze zachowań konsumentów - teorii przetwarzania informacji oraz modeli związanych z perspektywą behawioralną, zaproponowaną przez G.R. Foxalla. Szczególną uwagę zwrócono na problem specyfikacji modelu ze wskaźnikami refleksywnymi i formatywnymi i problemy związane z identyfikacją tego typu modeli. Brak uwzględnienia charakteru modeli pomiarowych w tych perspektywach badawczych może prowadzić do istotnych błędów metodologicznych w analizach zachowań konsumenta.

Słowa kluczowe: modele strukturalne zmiennych ukrytych, modele zachowań konsumentów - nurt poznawczy (TPI), nurt behawioralny (PMB), pomiar zmiennych ukrytych, błędy analizy zachowań konsumentów.

Summary
The article is devoted to applications of structural equation models with latent variables within the two main research perspectives in the field of consumer behaviour -
information-processing theory and behavioural perspective model proposed by G. R. Foxall. A particular attention is paid to the problem of model specification with the formative and reflective indicators and issues of model specification and identification. Lack of understanding of the nature of the measurement models within these perspectives in research projects can lead to significant methodological errors in consumer behaviour analyses.

Key words: structural models of latent variables, consumer behaviour models: cognitive stream (TPI), behavioural stream (PMB), latent variables measurement, consumers' behaviour analysis errors.

 


Eugene Kaciak
Brock University (Canada)
Market Segmentation Based on Consumers' Cognitive-Motivational Structures

 

Summary
The article is devoted to the subject matter of means-end chain-based approaches to market segmentation, which are critically viewed from the perspective of their ability to yield properly defined market segments. There are emphasised in it these approaches, grounded in the means-end chain (MEC) theory that was developed to better understand how consumers link attributes of products with particular consequences and how these consequences satisfy personal values. The author's whole deliberations confirm that the means-end chains are often seen as a representation of the basic drives that motivate consumer behaviour.

Key words: consumer, market segmentation, means-end chains, cognitive-motivational structures

 


Alicja Kusińska
Wyższa Szkoła Ekologii i Zarządzania w Warszawie
Hierarchia uznawanych wartości jako czynnik kreujący popyt i konsumpcję

 

Streszczenie
Przedmiotem opracowania są hierarchia uznawanych wartości i aspiracje konsumentów, z uwzględnieniem ich zróżnicowania w zależności od miejsca zamieszkania (określonego na poziomie grupy województw o podobnej strukturze konsumpcji) oraz od typu konsumentów. Rozwijając problem zróżnicowania zachowań konsumpcyjnych w zależności od typu konsumentów, przedstawiono przykładowo charakterystykę postaw wobec wyposażenia gospodarstw domowych w dobra trwałego użytkowania. Podstawę analizy stanowią wyniki badania empirycznego przeprowadzonego w drugim półroczu 2010 r. w zbiorowości próbnej, obejmującej 1320 respondentów.

Słowa kluczowe: hierarchia wartości i aspiracje konsumentów, zachowania konsumpcyjne, wyznaczniki sukcesu życiowego, typy konsumentów, postawy konsumentów wobec produktów.

Summary
The subject matter of the treatise is a hierarchy of acknowledged values and consumers' aspirations, taking into account their diversification depending on the residence (described at the level of a group of provinces with a similar consumption pattern) and on the type of consumers. Explicating the problem of diversification of consumer behaviour depending on the type of consumers, there is presented, as an example, description of attitudes towards equipment of households with durables. The basis for analysis is formed by the results of empirical research carried out in the second half of 2010 on a sample of 1320 respondents.

Key words: hierarchy of values and consumers' aspirations, consumer behaviour, life-success determinants, consumer types, consumers' attitudes towards products.

 


 

Krystyna Gutkowska
SGGW - Warszawa
Innowacyjność konsumentów wobec produktów żywnościowych jako warunek rozwoju rynku żywności

Streszczenie
Pozytywna reakcja na nowe produkty żywnościowe, wynikająca ze zmieniających się oczekiwań konsumentów wobec żywności, jest warunkiem sine qua non rozwoju rynku żywności. Ta konstatacja w konfrontacji ze stwierdzaną nikłą skądinąd skłonnością do nabywania nowych produktów żywnościowych może być postrzegana jako bariera rozwoju rynku żywności. Innowacyjne postawy, jak wskazują wyniki badań, wobec żywności przejawia nieliczna grupa konsumentów, charakteryzująca się wyższym niż przeciętnie poziomem innowacyjności, która to cecha osobowości współistnieje najczęściej z odpowiednimi zmiennymi socjoekonomicznymi (m.in. młodszy wiek, wyższy status społeczny, dobra sytuacja finansowa) i psychograficznymi (m.in. optymizm, radość życia, otwartość, tolerancja).

Słowa kluczowe: innowacje na rynku żywności, innowacyjność konsumentów, postawy konsumentów wobec nowych produktów żywnościowych.

Summary
The positive reaction to new food products, resulting from the consumers' changing expectations towards foods is condicio sine qua non of the food market development. This ascertainment, confronted with the stated, otherwise, low propensity to buy new food products, may be perceived as a barrier for the food market development. Innovative attitudes, as the results of surveys show, towards foods are exhibited by a small group of consumers, characterising by higher than the average level of innovativeness; this feature of personality coexist most often with the relevant socio-economic variables (e.g. young age, higher social status, good financial situation) and psychographic ones (e.g. optimism, joy of life, openness, tolerance).

Key words: innovations in the market for foods, consumer innovativeness, consumers' attitudes towards new food products.

 

 


Ewa Stachura
Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach
Przestrzenne mierniki jakości zamieszkiwania w Polsce: wybór i ocena w świetle badań

 

Streszczenie
Badania rynku nieruchomości mieszkaniowych w Polsce dotyczą przede wszystkim kształtowania się cen nieruchomości mieszkaniowych w przekroju jakościowym oraz przestrzennym, dynamiki budowy nowych lokali mieszkalnych przez różne kategorie inwestorów i dynamiki sprzedaży mieszkań oraz domów wznoszonych przez deweloperów. Nieliczne tylko opracowania zwracają uwagę na wybrane aspekty satysfakcji z zamieszkiwania oraz oczekiwań w tym zakresie konsumentów - potencjalnych nabywców mieszkań. W artykule pokazano, w jaki sposób można sklasyfikować, a następnie zbadać cechy jakościowe, opisujące warunki środowiska mieszkaniowego. Uzyskane wyniki ukazują relacje między percepcją i oceną atrybutów obecnego mieszkania i jego otoczenia a oczekiwanymi cechami w planowanym lokum.

 

Słowa kluczowe: preferencje mieszkaniowe, standard zamieszkiwania, cechy przestrzeni mieszkalnej.

Summary
Research of the market for housing real estate in Poland concerns, first of all, housing real estate pricing in the qualitative and spatial profile, dynamics of construction of new housing premises by various categories of investors and dynamics of sales of flats and houses erected by developers. Only not numerous works pay attention to the selected aspects of satisfaction with living and consumers' expectations in this respect - potential purchasers of flats.
In her article, the author shows how one may classify and then survey the qualitative features describing the housing environment's conditions. The achieved results point out to the relations between perception and assessment of the attributes of present dwelling and its background and the expected features in the planned lodging.

Key words: housing preferences, standard of dwelling, housing space features.