Mapa strony  Logowanie    Wersja do druku     
 
  Strona głównaDziałalnośćZakład Integracji Europejskiej (ZIE)Unia Europejska.pl (d. Wspólnoty Europejskie)Abstrakty3/2013
Szukaj:   
 

 
Rada Programowa
Kolegium Redakcyjne
Wymogi redakcyjne
Procedura kwalifikacji artykułów do publikacji
Lista recenzentów
Warunki prenumeraty
Spis treści numerów wg roczników
Abstrakty
1/2011
2/2011
3/2011
4/2011
5/2011
6/2011
1/2012
2/2012
3/2012
4/2012
5/2012
6/2012
1/2013
2/2013
3/2013
4/2013
5/2013
6/2013
1/2014
2/2014
3/2014
4/2014
5/2014
6/2014
1/2015
2/2015
3/2015
4/2015
5/2015
6/2016
1/2016
2/2016
3/2016
4/2016
5/2016
6/2016
Egzemplarze on-line
Najczęściej cytowane artykuły w czasopiśmie





 

3/2013

Handel Unii Europejskiej w 2012 r.

Wojciech Mroczek

W 2012 r. odnotowano wyraźne spowolnienie międzynarodowych obrotów handlowych. Nastąpiło to pod wpływem słabnącego popytu w gospodarce światowej, do czego w dużej mierze przyczynił się pogłębiający się kryzys w strefie euro. Nasilenie się tendencji kryzysowych w strefie euro oraz wyraźne spowolnienie aktywności ekonomicznej w pozostałych głównych gospodarkach świata wpłynęło niekorzystnie na dynamikę obrotów handlowych Unii Europejskiej. Według danych Eurostatu wielkość obrotów handlowych między krajami UE obniżyła się o 1,6%, a import z krajów trzecich - o 1,9%. Wzrost (o 3,3%) odnotowano jedynie w eksporcie do krajów spoza UE. W porównaniu z rokiem 2011 był on jednak trzykrotnie niższy. Do utrzymania wzrostowej tendencji w eksporcie do krajów trzecich w 2012 r. przyczynił się przede wszystkim wzrost sprzedaży do Rosji oraz Stanów Zjednoczonych. Negatywny wpływ na eksport Unii miało natomiast wyraźne zmniejszenie się sprzedaży do Indii. Unia Europejska była zatem jedynym spośród głównych regionów ekonomicznych świata, w którym w 2012 r. nastąpił realny spadek importu, a wzrost eksportu był niższy niż w pozostałych regionach. W konsekwencji utrzymywała się spadkowa tendencja udziału Unii w obrotach międzynarodowych. W artykule, oprócz strumieni handlu, analizowane są główne czynniki wpływające na zmiany w handlu wewnętrznym i zewnętrznym Unii Europejskiej jako całości oraz państw członkowskich w 2012 r. W konkluzji stwierdzono, że kryzys w strefie euro silniej wpływał na gospodarki rozwijające się niż rozwinięte, co autor przypisuje wyższej elastyczności popytu na dobra pośrednie i finalne pochodzące z tej pierwszej grupy państw.
Słowa kluczowe: Unia Europejska, handel, zmiany strukturalne.
Kody JEL: F14, F15.


Czy gospodarka Francji stanowi rzeczywiste zagrożenie dla integracji europejskiej?

Miklós Somai

Wśród polityków, decydentów i ekspertów coraz bardziej daje się zauważyć rosnące zatroskanie o słabe funkcjonowanie gospodarki Francji i jego ewentualne skutki dla stosunków francusko-niemieckich, jak dotąd głównej siły napędowej i przyśpieszenia rozwoju UE. Gospodarka francuska przeżywa dziś spadek w porównaniu z jej stanem z roku 2009, liczba bezrobotnych rośnie nieprzerwanie przez ostatnie ponad 20 miesięcy, natomiast - wbrew wszystkich obietnicom wyborczym - deindustrializacja nabrała nawet rozpędu od początku prezydentury Hollande'a. Kraj musi stawić czoło poważnym problemom strukturalnym: niskiej konkurencyjności, niezrównoważonemu systemowi opieki społecznej, ogromnemu i wciąż rosnącemu długowi publicznemu, nieelastycznemu rynkowi pracy - długo utrzymującym się słabościom, które kryzys jedynie ujawnił i wzmocnił. Pozostając zbyt długo na uboczu, Francja ryzykuje, że będzie coraz bardziej tracić w stosunku do Niemiec, co może spowodować istotne przesunięcia w równowadze sił w ramach integracji europejskiej. Głównym celem mojego opracowania jest ukazanie i analiza stanu gospodarki francuskiej oraz przedstawienie szczegółowego rachunku pierwszego roku rządów lewicy po to, żeby ocenić, czy powyższe obawy są uzasadnione.
Słowa kluczowe: Francja, funkcjonowanie gospodarki, reformy strukturalne, integracja europejska.
Kody JEL: E-6, F15, F40.


Koncepcja krajowej pomocy regionalnej w latach 2014-2020

Adam A. Ambroziak

Konieczność unowocześnienia zasad udzielania pomocy publicznej wynika zarówno z nowych wieloletnich ram finansowych na lata 2014-2020, strategii „Europa 2020", doświadczeń w realizacji dotychczasowej perspektywy finansowej 2007-2013 oraz interwencji państw członkowskich w okresie kryzysu finansowego i gospodarczego. Głównym dokumentem stanowiącym podstawę do udzielania pomocy inwestycyjnej na poziomie regionów, jak i często określania dopuszczalności innych rodzajów pomocy są wytyczne w sprawie krajowej pomocy regionalnej na lata 2014-2020. W nowych wytycznych Komisja ograniczyła wielkość pomocy, wprowadzając zarówno wyłączenia sektorowe spod obowiązywania tego dokumentu, jak też i ograniczenia podmiotowe. Komisja wprowadziła również system oceny pomocy publicznej, uwzględniając takie kwestie jak: zawodność rynku, zachowanie proporcjonalności środka pomocowego, wpływ na wymianę między państwami członkowskimi oraz konkurencję na rynku wewnętrznym UE. Wydaje się, że Komisja chciała wprowadzić bardziej restrykcyjne przepisy w celu wyeliminowania pomocy publicznej zniekształcającej konkurencję, jednakże państwa członkowskie zmusiły ją do pewnego uelastycznienia zasad wspierania przedsiębiorców.
Słowa kluczowe: polityka konkurencji, polityka pomocy publicznej, regionalna pomoc publiczna, rynek wewnętrzny UE.
JEL: H71, F15, R58.


Transgraniczne korzystanie ze świadczeń opieki pozaszpitalnej w prawie unijnym

Marcin Kiełbasa

Prawo pacjenta do uzyskania opieki medycznej w innych państwie członkowskim Unii Europejskiej stanowi stosunkowo nowe zagadnienie prawne, żywo dyskutowane na europejskim forum. W ramach tej ogólnej tematyki wyróżnia się ponadgraniczne świadczenia medyczne otrzymywane w szpitalach oraz poza nimi (tzw. świadczenia ambulatoryjne). Przedmiotem niniejszego artykułu jest ta druga kategoria. Analizując możliwość skorzystania ze świadczeń przez nią przewidzianych, autor wskazuje, że zostały ona pierwotnie uregulowane w tzw. rozporządzeniach koordynacyjnych UE, wydawanych w związku z przepływem pracowników w ramach Wspólnoty (Unii). Następnie świadczenia tego rodzaju zaczęto uznawać w orzecznictwie Trybunału Sprawiedliwości UE za usługę w traktatowym rozumieniu. Oznaczało to (przynajmniej w teorii) swobodę w ich otrzymywaniu. Istnienie takiej regulacji prawnej, a także ranga swobody przepływu usług spowodowały jednak wiele komplikacji praktycznych. Państwa członkowskie UE, w obawie przed nadmiernymi obciążeniami budżetowymi, wprowadzają w ustawodawstwie krajowym liczne ograniczenia dla uzyskiwania ponadgranicznych świadczeń ambulatoryjnych. Niniejszy artykuł, przedstawiając uprawnienia pacjenta do otrzymania tych świadczeń na obu w/w podstawach, odpowiada na pytanie o możliwość takich ograniczeń. Ponadto, z uwagi na przyjęcie w 2011 roku dyrektywy (która stworzyła niejako trzeci, obok rozporządzeń i orzecznictwa Trybunału, system prawny w przedmiotowym względzie), niniejszy artykuł stanowi swoisty wstęp do rozważań dotyczących praw pacjenta do uzyskania omawianych świadczeń stosownie do tej dyrektywy.
Słowa kluczowe: transgraniczna opieka zdrowotna, pozaszpitalne świadczenia medyczne, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
JEL codes: I18, K39, K33.


Strefa wolnego handlu UE-USA. Problematyka gospodarki żywnościowej

Janusz Rowiński

W lipcu 2013 roku rozpoczęły się rokowania w sprawie zawarcia między Unią Europejską a Stanami Zjednoczonymi Ameryki Umowy o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym (Transatlantic Trade and Investment Partnership - TTIP). Ocenia się, że liberalizacja handlu towarami rolnymi będzie stanowiła jeden z najbardziej wrażliwych tematów rokowań, ponieważ zarówno w Unii Europejskiej, jak i w Stanach Zjednoczonych rolnictwo pełni ważną funkcję w gospodarce i jest silnie chronione. W artykule zbadano wielkość i strukturę wzajemnych obrotów artykułami rolno-żywnościowymi. Punktem wyjścia badania była ogólna analiza pozycji obu partnerów na światowych rynkach rolnych. Z analizy wynika, że unijny eksport rolno- żywnościowy do USA był zdominowany przez handel napojami bezalkoholowymi i alkoholowymi. Taka struktura towarowa obrotów była w dużym stopni wynikiem stosowania przez obu partnerów transatlantyckich rozlicznych barier pozataryfowych (nie analizowanych w tym artykule). W konkluzji także stwierdzono, że jedną z głównych przyczyn stosunkowo niewielkich obrotów artykułami rolno-spożywczymi między UE a USA jest niewielka komplementarność gospodarek żywnościowych.
Słowa kluczowe: Umowa o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym, handel rolno-żywnościowy, Unia Europejska, Stany Zjednoczone.
Kody JEL: F15, Q17.