Mapa strony  Logowanie    Wersja do druku     
 
  Strona głównaPublikacjeCzasopismaHandel WewnętrznyAbstrakty4/2013 (cz. 1)
Szukaj:   
 

 
Rada programowa
Kolegium redakcyjne
Wymogi redakcyjne
Editorial specifications
Procedura kwalifikacji artykułów do publikacji
The procedure of qualifying articles for publication
Lista recenzentów
Warunki prenumeraty
Spis treści numerów wg roczników
Abstrakty
1/2012
2/2012
3/2012
4/2012
5/2012
6/2012
1/2013
2/2013
3/2013
4/2013 (cz. 1)
4/2013 (cz. 2)
5/2013
6/2013
6A/2013 tom 1 (cz.1)
6A/2013 tom 1 (cz. 2.1)
6A/2013 tom 1 (cz. 2.2)
6A/2013 tom 1 (cz. 3)
6A/2013 tom 1 (cz. 4)
6A/2013 tom 2 (cz. 5.1)
6A/2013 tom 2 (cz. 5.2)
6A/2013 tom 2 (cz. 6)
6A/2013 tom 2 (cz. 7.1)
6A/2013 tom 2 (cz. 7.2)
1/2014
1/2014 tom 2 (cz. 1)
1/2014 tom 2 (cz. 2)
1/2014 tom 2 (cz. 3)
2/2014 (cz. 1)
2/2014 (cz. 2)
3/2014 (cz. 1)
3/2014 (cz. 2)
3/2014 (cz. 3)
4/2014 (cz. 1)
4/2014 (cz. 2)
4/2014 (cz. 3)
4/2014 (cz. 4)
5/2014 (cz. 1)
5/2014 (cz. 2)
5/2014 (cz. 3)
5/2014 (cz. 4)
6/2014 (cz. 1)
6/2014 (cz. 2)
6/2014 (cz. 3)
1/2015 (cz. 1)
1/2015 (cz. 2)
1/2015 (cz. 3)
1/2015 (cz. 4)
2/2015 (cz. 1)
2/2015 (cz. 2)
2/2015 (cz. 3)
2/2015 (cz. 4)
2/2015 (cz. 5)
3/2015 (cz. 1)
3/2015 (cz. 2)
3/2015 (cz. 3)
3/2015 (cz. 4)
4/2015 (cz. 1)
4/2015 (cz. 2)
4/2015 (cz. 3)
4/2015 (cz. 4)
Numery archiwalne
Kontakt





 

4/2013 (cz. 1)

Magdalena Cieślińska
Barbara Kowrygo

SGGW w Warszawie

Budowanie pozycji rynkowej i zdobywanie przewagi konkurencyjnej na przykładzie Danone sp. z o.o.
Cel: Celem rozważań jest przedstawienie procesu budowania pozycji rynkowej i zdobywania przewagi konkurencyjnej na przykładzie działań Danone sp. z o.o.
Podejście badawcze: Materiał badawczy stanowiły wtórne i pierwotne źródła informacji. Te drugie pozyskano drogą badania ankietowego, w którym uczestniczyło 150 respondentów.
Główne wyniki badań: Do czynników decydujących o przewadze konkurencyjnej Danone badani konsumenci zaliczyli: silną reklamę, obecność w różnych segmentach rynku, dobre pozycjonowanie, bogatą ofertę oraz szeroką dostępność.
Implikacje praktyczne: Stwierdzono, że Danone, dążąc do wyróżnienia się na rynku, stosuje różne strategie, w tym strategię zaangażowania społecznego.
Słowa kluczowe: oferta rynkowa Danone, strategie, zachowania konsumentów.
Kody JEL: D19, M14, M31, O11

Building Market Position and Achieving Competitive Advantage - Based on Danone Ltd. Experience
Purpose of the article: An aim of this paper is to present the creation of market position and gaining the competitive advantage on Danone Ltd. experience.
Research approach: The paper uses secondary and primary sources of information. The latter was collected through a questionnaire-based survey of 150 respondents.
Key findings: In the respondents' opinion, the factors determining the Danone's competitive advantage are: strong advertising, presence in different market segments, good positioning, rich offer and wide accessibility.
Practical implications: It is stated that Danone, in order to be noticed in the market, uses different strategies, including the community engagement strategy.
Key words: Danone's market offer, strategies, consumer behaviour.
JEL codes: D19, M14, M31, O11

Формирование рыночной позиции и завоевание конкурентного преимущества на примере Данона, ООО
Цель: Цель рассуждений - представить процесс формирования рыночной позиции и завоевания конкурентного преимущества на примере действий ООО Данон.
Исследовательский подход: Исследовательский материал представляли вторичные и первичные источники инйормации. Вторые были получены путем анкетного опроса, в котором приняли участие 150 респондентов.
Основные результаты исследований: К числу факторов, решающих вопрос конкурентного преимущества Данона, обследуемые потребители отнесли сильную рекламу, присутствие в разных сегментах рынка, эффективное позиционирование, богатое предложение и широкую доступность.
Практические импликации: Установлено, что Данон, стремясь отличиться на рынке, применяет разные стратегии, в том числе стратегию вовлечения сообщества.
Ключевые слова: рыночное предложение Данона, стратегии, поведение потребителей.
Коды JEL: D19, M14, M31, O11


Anna Dąbrowska
Mirosława Janoś-Kresło
SGH w Warszawie

Marnowanie żywności jako problem społeczny
Celem rozważań jest przedstawienie problemu marnowania żywności ze szczególnym uwzględnieniem aspektu społecznego. Każdego dnia marnuje się znaczną ilość żywności, która jest traktowana jako odpady, a idealnie nadaje się do spożycia. Marnotrawienie żywności stanowi problem środowiskowy i etyczny, ale także gospodarczy i społeczny. UE postawiła sobie za cel opracowanie konkretnych działań ukierunkowanych na ograniczenie o połowę zjawiska marnotrawienia żywności do 2025 r., a jednocześnie na zapobieganie produkcji odpadów żywnościowych. Coraz częściej zwraca się uwagę na marnowanie żywności, jako skutek nieodpowiedzialnego zachowania się konsumentów. W artykule wykorzystano metodę desk research. Jak wynika z badań Banku Żywności w Polsce, do marnotrawienia żywności przyznaje się 30% Polaków. Autorki, poza przedstawieniem skali zjawiska i jego postrzegania przez UE, podzieliły się także własnymi refleksjami.
Słowa kluczowe: żywność, konsumpcja, marnowanie, koszt społeczny, etyka.
Kody JEL: D12, D19, D61, O11

Food Waste as a Social Problem
The aim of this article is to present the problem of food waste with a particular emphasis on the social aspect of the problem. Food occupies a special place among human needs. Every day a considerable amount of food is wasted, i.e. the food is treated as waste, while still being ideally suited for consumption. Food waste is an environmental and ethical problem as well as an economic and social issue. The goals established by the European Union involve developing specific measures aimed at reducing the phenomenon of wasting food by 50% by 2025, and, at the same time, preventing the production of food-related rubbish. More and more attention is paid to food waste seen as a result of consumers' irresponsible behaviour. In their article, the authors applied the desk research method. According to the findings presented by the Food Bank in Poland, 30% of Polish people admit wasting food. Apart from presenting the scale of the problem and its perception by the EU, the authors have also shared their own reflections on the issue.
Key words: food, consumption, waste, social cost, ethics.
JEL codes: D12, D19, D61, O11

Пищевые отходы как социальная проблема
Цель рассуждений - представить проблему растрачивания пищевых продуктов с особым учетом социального аспекта. Каждый день люди тратят значительное количество продуктов питания, которые считают отходами, хотя они идеально годятся к потреблению. Трата пищи представляет собой проблему с точки зрения окружающей среды и этики, но также экономическую и социальную. Евросоюз определил своей целью разработку конкретных действий, направленных на ограничение на половину явления траты продуктов питания до 2025 г. и, одновременно, на предупреждение производства пищевых отходов. Все чаще обращают внимание на растрачивание пищи как результат безответственного поведения потребителей. В статье использовали метод кабинетных исследований. Как вытекает из исследований Пищевого банка в Польше, к растрачиванию пищи признаются 30% поляков. Авторы, кроме представления масштаба явления и его восприятия Евросоюзом, указали также их собственные размышления по этому поводу.
Ключевые слова: пища, потребление, трата, социальные издержки, этика.
Коды JEL: D12, D19, D61, O11


Honorata Danilcenko, Elvyra Jarienė, Jurgita Kulaitiene
Aleksandras Stulginskis University
Maria Jeznach
Warsaw University of Life Sciences


Assessment of Food Safety by Lithuanian Consumers
Introduction: In Lithuania, there is an insufficient attention to public education and to creating attitudes towards the quality of the consumed food.
The aim: To find out how Lithuanian consumers assess food safety.
Materials and methods: 466 respondents took part in the research. The questionnaires had been distributed at shopping centres. The results of questionnaires were processed by the SPSS. Respondents were split into the following age groups: 18-30; 31-40; 41-50; 51- 60 and 61 years and older. Results of the survey were grouped by age.
Results: The majority of respondents answered that "organic food is not necessary safe". Most of the participants in 18-50 age groups claim that the letter E marks preservatives, but older than 51 stated that the letter E marked the food products approved by the EU. The press, Internet and the radio were more often mentioned as the source of information about healthy food and food additives by the participants of the age group of 41 years and older. The groups younger than 51 years old specified that the information received on food and additives was not sufficient. The majority of respondents thought that the main food safety risks were microorganisms, pesticides, and chemicals, BSE, while the 61 and older - that GMO, acrylamide, and irradiation.
Conclusions: The research demonstrates that consumers are insufficiently informed on proper nutrition, safe food products, different food additives and pollutants that may pose a potential risk to public health. The present survey has the potential to form an opinion of how Lithuanian consumers assess the food safety. This study is low-budget and easy to analyse; moreover, we believe that it could be modified appropriately to fit the assessments and habits of other populations, too.
Key words: food safety, Lithuanian consumers.
JEL codes: D01

Ocena bezpieczeństwa żywności przez konsumentów litewskich
Wprowadzenie: Na Litwie istnieje problem edukacji i postaw społeczeństwa w kwestii jakości i bezpieczeństwa konsumowanej żywności.
Cel pracy: Określenie postaw społeczeństwa litewskiego w kwestii bezpiecznej żywności.
Materiał i metody: W badaniu ankietowym wzięło udział 466 osób. Kwestionariusze ankietowe rozdawano respondentom w największych centrach handlowych. Uzyskane na podstawie kwestionariuszy dane poddawano analizie statystycznej w programie SPSS. Obliczenia statystyczne wykonywano dzieląc respondentów na następujące grupy wiekowe: ≤18-30; 31-40; 41-50; 51-60 oraz w wieku 61 i więcej lat.
Wyniki: Badani konsumenci wyrazili opinię, że „żywność ekologiczna nie koniecznie jest bezpieczna" oraz że „oznakowanie literą E odpowiada zastosowaniu konserwantów". Respondenci w wieku 18-50 lat odpowiedzieli, że litera E oznacza konserwanty, zaś starsi niż 51 lat, iż oznacza środki spożywcze, zatwierdzone przez UE. Większość respondentów w wieku poniżej 51 stwierdziła, że ilość informacji na etykietach żywności jest niewystarczająca. Odnotowano, że źródłem informacji dotyczących bezpieczeństwa żywności oraz dodatków do żywności jest prasa oraz Internet. Radio jako źródło informacji o bezpieczeństwie żywności wskazali głównie badani w wieku 41 lat i więcej. Większość respondentów odpowiedziała, że głównym zagrożeniem dla bezpieczeństwa żywności są mikroorganizmy, pestycydy, chemikalia, BSE, zaś grupa 61 lat i starsi - iż GMO, akrylamid i napromieniowanie.
Wnioski: Badanie wykazało, że konsumenci nie są wystarczająco informowani o bezpiecznych środkach spożywczych, dodatkach do żywności i zanieczyszczeniach, które mogą stanowić potencjalne zagrożenie dla zdrowia publicznego. Badanie miało charakter sondażowy, służące uzyskaniu informacji o sposobie oceny bezpieczeństwa żywności przez konsumentów litewskich. Przeprowadzone badanie może, po modyfikacji, być wykorzystane dla oceny postaw i zwyczajów innych populacji.
Słowa kluczowe: bezpieczeństwo żywności, litewscy konsumenci.
Kody JEL: D01

Оценка безопасности продуктов питания Литовскими потребителями
Введение: В Литве существует проблема обучения и отношения общества к качеству и безопасности потребляемых продуктов питания.
Цель работы: Определить отношение литовского населения по вопросу о безопасных продуктах питания.
Материал и методы: В опросе приняли участие 466 лиц. Анкетные вопросники раздавали респондентам в крупнейших торговых центрах. Полученные на основе вопросников данные подвергли статистическому анализу по программе SPSS. Статистические расчеты провели, распределяя респондентов по следующим возрастным группам: ≤18-30; 31-40; 41-50; 51-60 и в возрасте 61 и больше лет.
Результаты: Обследуемые потребители выразили мнение, что «экологические продукты питания не обязательно безопасны» и что «обозначение буквой Е соответствует применению консервантов». Респонденты в возрасте 18-50 лет ответили, что буква E обозначает консерванты, тогда как лица в возрасте более 51 года, что она обозначает потребительские товары, утвержденные ЕС. Большинство респондентов в возрасте до 51 года констатировало, что объем информации на этикетках пищевых продуктов недостаточен. Отметили, что источником информации, касающейся безопасности продуктов питания и пищевых добавок, являются печать и Интернет. Радио в качестве источника информации о безопасности пищи указали в основном лица в возрасте 41 и больше лет. Большинство респондентов ответило, что основной угрозой для безопасности пищевых продуктов являются микроорганизмы, пестициды, химикаты, ГЭКРС, а группа лиц в возрасте 61 года и старше - что ГМО, акриламид и радиация.
Выводы: Обследование показало, что потребители недосточно информированы о безопасных пищевых средствах, добавках к пищевым продуктам изагрязнениях, которые могут собой представлять потенциальную угрозу для здоровья населения. Обследование имело зондажный характер, которое служит получению информации о способе оценки безопасности пищи литовскими потребителями. Проведенное обследование может, после видоизменения, быть использовано для оценки отношения и навыков других популяций.
Ключевые слова: безопасность пищи, литовские потребители.
Коды JEL: D01


Anna Długosz
Uniwersytet Mikołaja Kopernika - Bydgoszcz
Lidia Wądołowska, Ewa Niedźwiedzka
Uniwersytet Warmińsko-Mazurski - Olsztyn
Tomasz Długosz
Apteka „Marzeń" - Bydgoszcz

Porównanie dwóch wskaźników sytuacji społeczno-ekonomicznej i ich zastosowania w ocenie żywienia młodzieży
Cel: Analiza porównawcza dwóch wskaźników sytuacji społeczno-ekonomicznej o różnej konstrukcji i ich użyteczności w ocenie żywienia młodzieży.
Materiał i metody: Badaniami objęto 576 osób w wieku 13-18 lat. Wyznaczono dwa ważone wskaźniki sytuacji społeczno-ekonomicznej (SES), które obliczono jako sumę (sSESI) i iloczyn (iSESI) wartości liczbowych przypisanych poszczególnym kategoriom wyróżników SES. Metodą częstotliwości spożycia żywności oceniono urozmaicenie spożycia żywności.
Wyniki: Używając wskaźnika sSESI opisano różnice między osobami o niskim, średnim i wysokim SES w liczbie produktów spożywanych w ciągu tygodnia (odpowiednio 42,3 vs. 41,6 vs. 42,2; p<0,05). Nie stwierdzono różnic w liczbie produktów spożywanych tygodniowo używając wskaźnika iSESI.
Wnioski: Do badania współzależności między sytuacją społeczno-ekonomiczną a odżywianiem młodzieży można rekomendować wskaźnik sytuacji społeczno-ekonomicznej obliczony jako suma wartości liczbowych przypisanych poszczególnym kategoriom wyróżników z powodu jego większej siły różnicującej wybrane cechy odżywiania w porównaniu ze wskaźnikiem obliczonym jako iloczyn.
Słowa kluczowe: sytuacja społeczno-ekonomiczna, młodzież, spożycie, urozmaicenie, żywność.
Kody JEL: I32

Comparison of Two Indices of the Socioeconomic Status and Their Applications in the Dietary Assessment of Adolescents
Aim: A comparative analysis of two indices of the socioeconomic status with different constructions and their usefulness in the dietary assessment of adolescents.
Materials and methods: The study included 576 people aged 13-18 years. They were two weighted socioeconomic (SES) indices, which were calculated as the sum (sSESI) and the product (iSESI) of numerical values assigned to each category of the SES parameter. The food intake frequency method was used to assess food intake variety.
Results: The use of sSESI for people with low, medium and high SES differences in the number of foods consumed per week (42.3 vs. 41.6 vs. 42.2, respectively; p<0.05) was analysed. There were no differences in the number of foods consumed per week when the iSESI was used.
Conclusions: To study the relation between the socioeconomic status and nutrition in case of adolescents it is recommended that the index of socioeconomic status be calculated as a sum of the numeric values assigned to each category of the parameter due to its greater strength in discriminating the selected dietary features compared with an index calculated as a product.
Key words: socioeconomic status, adolescents, intake, variety, food.
JEL codes: I32

Сопоставление двух показателей социально-экономического положения и их применения в оценке питания молодежи
Цель: Сопоставительный анализ двух показателей социально-экономического положения различного построения и их пригодности в оценке питания молодежи.
Материалы и методы: Обследования охватили 576 лиц в возрасте 13-18 лет. Определили два взвешенных показателя социально-экономического положения (SES), которые рассчитали как сумму (sSESI) и произведение (iSESI) численных значений, отнесенных на счет отдельных категорий показателей SES. По методу частотности приема пищи оценили разнообразие потребления продуктов питания.
Результаты: Применяя показатель sSESI, описали различия между лицами с низким, средним и высоким показателем SES в числе продуктов, потребляемых в течение недели (соответственно 42,3 против 41,6 и против 42,2; p<0,05). Не отметили расхождений в числе продуктов, потребляемых за неделю, применяя показатель iSESI.
Выводы: Для изучения взаимозависимости между социально-экономическим положением и питанием молодежи можно рекомендовать показатель социально-экономического положения, рассчитанный в качестве суммы численных значений, отнесенных на счет отдельных категорий показателей, по причине его большей силы, дифференцирующей избранные свойства питания по сравнению с показателем, рассчитанным в качестве произведения.
Ключевые слова: социально-экономическое положение, молодежь, потребление, разнообразие, пища.
Коды JEL: I32


Krystyna Gutkowska
SGGW w Warszawie
Anna Murawska
Uniwersytet Technologiczno-Przyrodniczy im. Jana i Jędrzeja Śniadeckich w Bydgoszczy

Poziom życia ludności a wielkość i struktura spożycia żywności w aspekcie regionalnym
Poziom życia definiuje się jako stopień zaspokojenia potrzeb człowieka wynikający z konsumpcji dóbr i usług. Potrzeby żywnościowe należą do podstawowych fizjologicznych potrzeb człowieka i sklasyfikowane są na pierwszym miejscu jako najważniejsze potrzeby każdej jednostki.
Cel: Celem pracy jest przedstawienie regionalnego zróżnicowania poziomu życia ludności w Polsce przez analizę podstawowych mierników określających to zjawisko oraz zaprezentowanie wielkości i struktury spożycia żywności. Dodatkowo starano się wykazać, czy zachodzą, i jeżeli tak to jakie, relacje między wskaźnikami opisującymi poziom życia a poziomem i strukturą spożycia artykułów żywnościowych w aspekcie regionalnym.
Materiał i metody: Do realizacji założonego celu wykorzystano najnowsze informacje pochodzące ze źródeł wtórnych, głównie z badań budżetów gospodarstw domowych, roczników statystycznych oraz innych materiałów źródłowych. Analizie poddano szesnaście województw w Polsce. Do oceny regionalnych różnic, zachodzących relacji oraz zależności wykorzystano podstawowe mierniki i wskaźniki, mające postać ocen liczbowych. Obliczono współczynniki natężenia, struktury, zmienności, asymetrii oraz korelacji.
Wyniki: Istotną rolę w kształtowaniu spożycia żywności odgrywają uwarunkowania makro i mikroekonomiczne, które są jednocześnie wyznacznikami rozwoju gospodarczego oraz poziomu życia ludności. Między wskaźnikami ekonomicznymi a poziomem spożycia żywności zachodzą istotne zależności. W gospodarstwach domowych zlokalizowanych w województwach bogatszych istotnie częściej spożywa się takie produkty, jak: jogurty, napoje mleczne, sery i owoce, a w województwach biedniejszych - pieczywo, mleko, jaja, oleje, warzywa oraz cukier.
Wnioski: W Polsce występują istotne regionalne dysproporcje w poziomie PKB, przeciętnych miesięcznych wynagrodzeń i dochodów, co w konsekwencji wpływa na poziom i strukturę wydatków na dobra żywnościowe i w rezultacie na poziom zaspokajania potrzeb w tym zakresie. W regionach lepiej rozwiniętych gospodarczo ludność spożywa więcej pożywienia przetworzonego przemysłowo, a w regionach biedniejszych, o niższym poziomie życia, więcej produktów nieprzetworzonych, tańszych substytutów zaspokajających te same potrzeby.
Słowa kluczowe: poziom życia, żywność, spożycie, regiony, zróżnicowanie, relacje.
Kody JEL: D12, D14, I31, O11

The Standard of Living of the Population and the Volume and Pattern of Food Consumption in Regional Terms
Introduction: Quality of life is defined as a degree of satisfaction of human needs resulting from consumption of goods and services. Food needs are basic physiological human needs and are classified in the first place as the most important needs of each individual.
Aim: An aim of this study was to show regional differences in living standards in Poland through an analysis of the measures defining the phenomenon and to present the volume and pattern of food consumption. In addition, efforts were made to establish whether there are, and if so what, relationships between the indicators that describe the standard of living and the level and pattern of consumption of food in terms of regions.
Material and methods: The aim accomplishment used the most current information from secondary sources, mainly from household budget surveys, statistical yearbooks, and other source materials. The authors analysed all sixteen provinces in Poland. To assess the regional differences, occurring relationships and dependencies there were used basic measures and indicators in the form of numerical ratings. There were calculated intensity ratios, coefficients of the pattern, variability, asymmetry, and correlation.
Results: An important role in the development of food intake there is played by macro- and microeconomic factors that are both determinants of economic development and standard of living. There are significant relationships between the economic indicators and the level of food consumption. In households located in wealthier regions, there are significantly more frequently consumed products such as yogurt, milk drinks, cheese and fruit, while in poorer provinces - bread, milk, eggs, oil, vegetables, and sugar.
Conclusion: In Poland, there are significant regional disparities in GDP, average monthly wages and incomes, which, in turn, affect the level and structure of expenditure on food products and, as a result, the level of meeting needs in this area. In the more developed regions, the population consume more processed food-industry products, while in poorer regions, with a lower standard of living, more unprocessed products, and cheaper substitutes that meet the same needs.
Key words: living standard, food, consumption, regions, diversity, relationships.
JEL codes: D12, D14, I31, O11

Уровень жизни населения и объем и структура потребления продуктов питания в региональном аспекте
Уровень жизни определяют как степень удовлетворения потребностей человека, вытекающую из потребления благ и услуг. Потребности в продуктах питания относятся к основным физиологическим потребностям человека и они классифицируются на первом месте в качестве самых важных потребностей каждого индивида.
Цель: Цель работы - представить региональную дифференциацию уровня жизни населения в Польше посредством анализа основных измерителей, определяющих это явление, а также указать объем и структуру потребления пищевых продуктов. Дополнительно авторы старались указать, существуют ли, и если да, то какие, соотношения между показателями, описывающими уровень жизни, и уровнем и структурой потребления продуктов питания в региональном аспекте.
Материалы и методы: Для осуществления поставленной цели использовали новейшую информацию, поступающую из вторичных источников, в основном из обследования бюджетов домохозяйств, статистических ежегодников и других первоисточников. Анализу подвергли все шестнадцать воеводств в Польше. Для оценки региональных отличий, происходящих отношений и зависимостей использовали основные измерители и показатели, имеющие вид цифровых оценок. Были рассчитаны коэффициенты интенсивности, структуры, изменчивости, асимметрии и корреляции.
Результаты: Существенную роль в формировании потребления продуктов питания играют макро- и микроэкономические обусловленности, которые одновременно являются определителями экономического развития и уровня жизни населения. Между экономическими показателями и уровнем потребления продуктов питания происходят существенные зависимости. В домохозяйствах, расположенных в более богатых воеводствах, существенно чаще потребляют такие продукты, как йогурты, молочные напитки, сыры и фрукты, а в более бедных воеводствах - хлебобулочные изделия, молоко, яйца, масла, овощи и сахар.
Выводы: В Польше выступают существенные региональные диспропорции в уровне ВВП, среднемесячных зарплате и доходах, что в итоге влияет на уровень и структуру расходов на продукты питания и, в результате, на уровень удовлетворения потребностей в этом отношении. В регионах, лучше развитых экономически, население потребляет больше продуктов питания промышленной переработки, а в более бедных регионах, с более низким уровнем жизни - больше непереработанных продуктов, более дешевых заменителей, удовлетворяющих одни и те же потребности.
Ключевые слова: уровень жизни, пищевые продукты, потребление, регионы, дифференциация, отношения.
Коды JEL: D12, D14, I31, O11


Marzena Jeżewska-Zychowicz
SGGW w Warszawie

Uwarunkowania akceptacji konsumenckiej pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik
Celem badania było określenie akceptacji konsumenckiej pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik i jej uwarunkowań. W 2011 roku zrealizowano badanie ankietowe na próbie reprezentatywnej dla ogółu populacji Polski, obejmującej 1000 dorosłych osób. Ponad 2/5 badanych znało i spożywało pieczywo jasne wzbogacone w błonnik. Około 1/5 badanych nie wykazywała zainteresowania spożywaniem pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik. Zainteresowanie badanych osób pieczywem jasnym wzbogacanym w błonnik było warunkowane przede wszystkim akceptacją błonnika jako dodatku do żywności, znajomością pieczywa jasnego wzbogaconego w błonnik, poglądami na temat korzyści i ryzyka związanego z taką zmianą w produkcie. Wzrost spożycia produktu wymaga zatem dostarczenia informacji konsumentowi o produkcie i jego wpływie na zdrowie.
Słowa kluczowe: pieczywo jasne, akceptacja konsumencka, błonnik, żywność funkcjonalna.
Kody JEL: D01, D12, O11

Determinants of Consumers' Acceptance of White Bread Enriched with Dietary Fibre
An aim of the study was to define consumer acceptance of white bread fortified with dietary fibre and its determinants. A survey was carried out in 2011 on a nationwide representative sample of 1000 adult Poles. More than two-fifths of them were familiar and consumed white bread enriched with dietary fibre. Approximately one-fifth of respondents did not show an interest in its consumption. More positive opinions confirming the greater acceptance of food fortified with dietary fibre, perception of benefits and being familiar and experienced with product were accompanied by a greater acceptance of white bread fortified with fibre. Consumers' interest in white bread enriched with dietary fibre was determined by acceptance of fibre as the ingredient added to food, familiarity and experiences with product, opinions on benefits and risks associated with such a change in white bread. The increase of consumption of the product might be achieved by delivering to the consumer information on the product and its impact on health.
Key words: white bread, consumer's acceptance, dietary fibre, functional food.
JEL codes: D01, D12, O11

Обусловленности одобрения потребителями белого хлеба, обогащенного пищевыми волокнами
Цель исследования - определить одобрение потребителями белого хлеба, обогащенного пищевыми волокнами, и обусловленности такого одобрения. В 2011 г. провели анкетный опрос на представительной для общей популяции Польши выборке, охватывающей 1000 взрослых лиц. Свыше 2/5 обследованных лиц знали и употребляли в пищу белый хлеб, обогащенный пищевыми волокнами. Около 1/5 опрошенных не проявляли интереса к потреблению белого хлеба, обогащенного пищевыми волокнами. Интерес опрашиваемых лиц к белому хлебу, обогащенному пищевыми волокнами, был обусловлен, прежде всего, одобрением пищевых волокон в качестве добавка к пище, знанием белого хлеба, обогащенного пищевыми волокнами, мнениями насчет выгод и риска, связанного с таким изменением в продукте. Рост потребления продукта требует, таким образом, предоставления потребителю информации о продукте и о его влиянии на здоровье.
Ключевые слова: белый хлеб, потребительское одобрение, пищевые волокна, функциональные продукты питания.
Коды JEL: D01, D12, O11


Małgorzata Kosicka-Gębska
Jerzy Gębski

SGGW w Warszawie

Czynniki warunkujące wybór słonych przekąsek przez młodych konsumentów
Celem rozważań jest określenie istotnych czynników warunkujących zachowania konsumentów, szczególnie związanych z procesem podejmowania decyzji o nabywaniu słonych przekąsek przez młodych konsumentów. Materiał badawczy został zgromadzony na podstawie analizy dostępnej literatury, danych pochodzących z badań realizowanych przez agencje badania opinii społecznej oraz z badania pierwotnego. To ostatnie zostało przeprowadzone w 2011 roku na próbie
430 respondentów w wieku 18-25 lat. Badanymi osobami byli studenci pochodzący z różnych wydziałów Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie.
Analiza zgromadzonego materiału empirycznego pozwoliła na stwierdzenie, że słone przekąski są produktami często kupowanymi przez studentów. Prawie 40% badanych deklarowało kupowanie produktów tego rodzaju z częstotliwością kilka razy w miesiącu, a 30% badanych - 2-3 razy w tygodniu. Ponad 2/5 badanych studentów wydawało na słone przekąski w ciągu miesiąca kwotę 21-30 złotych. Uzyskane dane mogą stanowić podstawę do podjęcia działań przez specjalistów i instytucje zajmujące się problematyką żywności i żywienia w celu podniesienia poziomu wiedzy i edukowania młodych konsumentów pod kątem zasad racjonalnego żywienia, związanych m.in. z wykazaniem wpływu słonych przekąsek na zdrowie i funkcjonowanie człowieka.
Słowa kluczowe: słone przekąski, zachowania konsumentów, nabywanie, atrybuty.
Kody JEL: D01, D12, O11

Factors Influencing the Selection of Salty Snacks by Young Consumers
An aim of the authors' deliberations was to describe the important factors determining consumer behaviour, particularly those connected with the process of making decisions on buying salty snacks by young consumers. The research was collected on the basis of an analysis of the available literature, data originating from research carried out by public opinion research agencies, and from a primary study. The latter was carried out in 2011 on the sample of 430 respondents aged 18-25 lat. The interviewed people were student of various faculties of the Warsaw University of Life Sciences.
An analysis of the collected empirical material has allowed for statement that salty snacks are products frequently bought by students. Almost 40% of the respondents declared purchasing of products of this type with frequency of several times a month, and 30% of the interviewed individuals - 2-3 times a week. More than 2/5 of the surveyed students spent on salty snacks over one month the amount of 21-30 zlotys. The obtained data may be a basis for undertaking measures by specialists and institutions dealing with the issues of foods and nutrition in order to raise the level of awareness and to educate young consumers with view of the principles of rational nutrition, connected, inter alia, with showing the impact of salty snacks on human health and functioning.
Key words: salty snacks, consumer behaviour, purchasing, attributes.
JEL codes: D01, D12, O11

Факторы, обусловливающие выбор соленых закусок молодыми потребителями
Цель рассуждений - определить факторы, формирующие поведение потребителей, особенно связанное с процессом принятия молодыми потребителями решений о покупке соленых закусок. Исследовательский материал накопили на основе анализа доступной литературы, данных, источником которых являются исследования, осуществляемые агентствами обследования общественного мнения, а также первичное исследование. Последнее было проведено в 2011 году на выборке в 430 респондентов в возрасте 18-25 лет. Опрашиваемыми лицами были студенты разных факультетов Аграрного университета в Варшаве.
Анализ накопленного эмпирического материала позволил констатировать, что соленые закуски - продукты, часто покупаемые студентами. Почти 40% опрошенных декларировали покупку продуктов этого вида с частотностью несколько раз в месяц, а 30% опрошенных - 2-3 раза в неделю. Свыше 2/5 опрошенных студентов тратили на соленые закуски в течение месяца сумму в 21-30 злотых. Полученные данные могут представлять собой основу для принятия мер специалистами и учреждениями, занимающимися проблематикой питания и продуктов питания, для повышения уровня знаний и обучения молодых потребителей с точки зрения принципов рационального питания, связанных, в частности, с указанием на влияние соленых закусок на здоровье и функционирование человека.
Ключевые слова: соленые закуски, поведение потребителей, покупка, атрибуты.
Коды JEL: D01, D12, O11