Mapa strony  Logowanie    Wersja do druku     
 
  Strona głównaPublikacjeCzasopismaHandel WewnętrznyAbstrakty4/2013 (cz. 2)
Szukaj:   
 

 
Rada programowa
Kolegium redakcyjne
Wymogi redakcyjne
Editorial specifications
Procedura kwalifikacji artykułów do publikacji
The procedure of qualifying articles for publication
Lista recenzentów
Warunki prenumeraty
Spis treści numerów wg roczników
Abstrakty
1/2012
2/2012
3/2012
4/2012
5/2012
6/2012
1/2013
2/2013
3/2013
4/2013 (cz. 1)
4/2013 (cz. 2)
5/2013
6/2013
6A/2013 tom 1 (cz.1)
6A/2013 tom 1 (cz. 2.1)
6A/2013 tom 1 (cz. 2.2)
6A/2013 tom 1 (cz. 3)
6A/2013 tom 1 (cz. 4)
6A/2013 tom 2 (cz. 5.1)
6A/2013 tom 2 (cz. 5.2)
6A/2013 tom 2 (cz. 6)
6A/2013 tom 2 (cz. 7.1)
6A/2013 tom 2 (cz. 7.2)
1/2014
1/2014 tom 2 (cz. 1)
1/2014 tom 2 (cz. 2)
1/2014 tom 2 (cz. 3)
2/2014 (cz. 1)
2/2014 (cz. 2)
3/2014 (cz. 1)
3/2014 (cz. 2)
3/2014 (cz. 3)
4/2014 (cz. 1)
4/2014 (cz. 2)
4/2014 (cz. 3)
4/2014 (cz. 4)
5/2014 (cz. 1)
5/2014 (cz. 2)
5/2014 (cz. 3)
5/2014 (cz. 4)
6/2014 (cz. 1)
6/2014 (cz. 2)
6/2014 (cz. 3)
1/2015 (cz. 1)
1/2015 (cz. 2)
1/2015 (cz. 3)
1/2015 (cz. 4)
2/2015 (cz. 1)
2/2015 (cz. 2)
2/2015 (cz. 3)
2/2015 (cz. 4)
2/2015 (cz. 5)
3/2015 (cz. 1)
3/2015 (cz. 2)
3/2015 (cz. 3)
3/2015 (cz. 4)
4/2015 (cz. 1)
4/2015 (cz. 2)
4/2015 (cz. 3)
4/2015 (cz. 4)
Numery archiwalne
Kontakt





 

4/2013 (cz. 2)

Ewa Lange
SGGW w Warszawie

Produkty bezglutenowe na rynku polskim
Produkty bezglutenowe stanowią podstawę diety eliminacyjnej będącej jedynym sposobem leczenia osób z nietolerancją glutenu. Obowiązujące obecnie w Unii Europejskiej i Polsce regulacje prawne dotyczące tej grupy produktów spożywczych zwiększają bezpieczeństwo ich stosowania, a coraz większy wybór produktów bezglutenowych ułatwia osobom chorym codzienne bilansowanie jadłospisów. Wśród produktów bezglutenowych na polskim rynku wciąż jednak dominują produkty bazujące na skrobi pszennej bezglutenowej, o mniejszej wartości odżywczej, a dużą popularnością cieszą się bezglutenowe przekąski węglowodanowo-tłuszczowe. Wartość odżywczą diety bezglutenowej poprawiłoby wzbogacanie lub fortyfikowanie żywności bezglutenowej, a jej większa dostępność w średnich punktach handlowych i gastronomicznych ułatwiłaby zbilansowanie jadłospisów.
Słowa kluczowe: produkty bezglutenowe, regulacje prawne, rynek żywności w Polsce.
Kody JEL: I12

Gluten-Free Products in the Polish Market
Gluten-free products are the basis for the elimination diet which is the only way to treat people with gluten intolerance. The currently existing legal regulations of food products in the European Union and Poland increase safety of their use, and a growing choice of gluten-free products makes celiac people easier to balance their daily menus. Gluten-free products in the Polish market are still dominated by gluten-free wheat starch-based products, with worse nutritional value and trace gluten content, and very popular are gluten-free snacks rich in simple sugars and saturated fat. Nutritional value of gluten-free diet may improve enrichment or fortification of gluten-free products, and their widespread presence in medium-sized grocery stores and catering facilities could help balance an everyday menu.
Key words: gluten-free products, legal regulations, food market in Poland.
JEL codes: I12

Продукты без глютена на польском рынке
Продукты без глютена представляют собой основу элиминационной диеты, являющейся единственным способом лечения лиц с непереносимостью глютена. Действующие в настоящее время в Европейском Союзе и в Польше правоположения, касающиеся этой группы продуктов питания, повышают безопасность их применения, а все больший выбор продуктов без глютена облегчает больным целиакией повседневное балансирование рационов. В числе безглютеновых продуктов на польском рынке все же по-прежнему преобладают продукты, базирующиеся на пшеничном безглютеновом крахмале, с меньшей питательной ценностью, большую же популярность завоевали безглютеновые закуски, содержащие углеводы и жиры. Питательную ценность безглютеновой диеты усовершенствовало бы обогащение и укрепление безглютеновых продуктов питания, а их бóльшая доступность в торговых точках средней величины и предприятиях общественного питания облегчила бы сбалансирование рационов.
Ключевые слова: продукты без глютена, правовое регулирование, рынок продуктов питания в Польше.
Коды JEL: I12


Irena Ozimek
SGGW w Warszawie

Ochrona konsumentów na rynku żywności w świetle zmieniających się regulacji prawnych
W pracy przedstawiono najważniejsze zmiany w regulacjach prawnych w Unii Europejskiej i w Polsce z zakresu ochrony konsumentów na rynku żywności, które nastąpiły w ciągu ostatnich 10 lat. Zmiany te obejmują zarówno obszar bezpieczeństwa zdrowotnego, jak również ochronę interesów ekonomicznych konsumentów. Podkreślić należy działania Unii Europejskiej zmierzające do rozwoju prawa unijnego w kierunku rozporządzeń, co gwarantuje jednolite podejście przedsiębiorstw do obowiązków w każdym państwie członkowskim oraz przyczynia się do zapewnienia jednakowych warunków konkurencji. Wśród analizowanych regulacji prawnych znaczna część aktów prawnych ma na celu rzetelne informowanie konsumentów o żywności.
Słowa kluczowe: konsument żywności, ochrona konsumenta, regulacje prawne.
Kody JEL: D18

Consumer Protection in the Food Market in the Light of Changing Regulations
Consumer protection in the food market constitutes an important activity in the European Union. The paper presents the main changes in the regulatory environment in the European Union and in Poland in the field of consumer protection in the food market, which occurred over the past 10 years. These changes include both the area of health security and the protection of consumers' economic interests. The European Union's efforts to develop the EU law in the regulations what ensures a consistent approach to business obligations in each Member State and helps to ensure equal competitive conditions should be emphasised. Among the analysed regulations, much of the legislation aims to ensure a reliable consumers information about food.
Key words: food consumer, consumer protection, regulations.
JEL codes: D18

Защита потребителей на рынке продуктов питания в свете изменяющихся правовых положений
В работе представлены самые важные изменения в правовых положениях в Европейском Союзе и в Польше в области защиты потребителей на рынке продуктов питания, которые произошли в последние 10 лет. Эти изменения охватывают собой как область безопасности с точки зрения здравоохранения, так и защиту экономических интересов потребителей. Следует подчеркнуть действия Европейского Союза, направленные на развитие союзного законодательства, касающегося распоряжений, что гарантирует единый подход предприятий к обязанностям в каждом государстве-члене ЕС, а также способствует обеспечению одинаковых условий конкуренции. В числе анализируемых правовых регулировок значительное количество правовых актов направлено на добросовестное информирование потребителей о продуктах питания.
Ключевые слова: потребитель продуктов питания, защита потребителя, правовое урегулирование.
Коды JEL: D18


Ewelina Pogorzelska, Jadwiga Hamułka
SGGW w Warszawie

Analiza rynku suplementów diety z astaksantyną w Polsce
Celem pracy było zbadanie dynamiki zmian liczby oraz rodzajów suplementów diety z astaksantyną dostępnych na polskim rynku aptecznym w latach 2010-2012. Dodatkowo w roku 2012 zbadano świadomość żywieniową wybranej grupy osób młodych w wieku 20-25 lat dotyczącą astaksantyny. W celu określenia liczby i rodzaju dostępnych suplementów diety z astaksantyną przebadano 70 polskich aptek internetowych pod kątem dostępności suplementów diety z astaksantyną. Dane zbierano co roku w tych samych aptekach internetowych. Z analizy uzyskanych danych wynika, iż liczba preparatów z astaksantyną systematycznie rośnie. W roku 2010 na rynku dostępnych było 13 suplementów z astaksantyną, w roku 2011 - o 6 więcej (19 suplementów), natomiast w roku 2012 - 23 suplementy diety. Najwięcej dostępnych suplementów z astaksantyną dedykowanych było osobom z chorobami układu krążenia, co może mieć związek z silnymi właściwościami przeciwutleniającymi tego karotenoidu. Ceny ocenianych suplementów były zróżnicowane i wahały się od 18 zł do 164 zł za 60 sztuk, przy czym najczęściej wartość oscylowała wokół 100 zł za opakowanie. Ceny takich samych suplementów w badanym okresie wykazywały tendencję zwyżkową. W roku 2012 nastąpiła podwyżka cen, w porównaniu z rokiem 2011, o kilkanaście procent. Mimo wzrostu liczby suplementów diety z astaksantyną na polskim rynku aptecznym, świadomość ludzi młodych na jej temat nadal pozostaje stosunkowo niska.
Słowa kluczowe: astaksantyna, suplementy diety, rynek suplementów diety, karotenoidy.
Kody JEL: I11

Analysis of the Polish Market for Dietary Supplements with Astaxanthin
An aim of this study was to examine the dynamics of changes in the amount and type of astaxanthin dietary supplements available in the Polish pharmacy market in the years 2010-2012. In addition, in 2012, there was examined the nutritional awareness of a selected group of young people aged 20-25 years of astaxanthin. In order to determine the amount and type of astaxanthin dietary supplements available in the market, there were surveyed 70 Polish Internet pharmacies. Data were collected every year in the same Internet pharmacies. The analysis of the data shows that the number of supplements with astaxanthin is steadily growing. In 2010, there were 13 supplements with astaxanthin in the market, in 2011, by six more (19 supplements), while in 2012 already 23. Most supplements available with astaxanthin were dedicated to people with cardiovascular diseases what may be related to strong antioxidant properties of the carotenoid. Prices of the supplements varied and ranged from 18 to 164 zlotys for 60 capsules, which usually amounted to around 100 zlotys per pack. The prices of the same supplements over the period showed an upward trend. In 2012, there was a relative price increase against 2011 by over ten per cent. Despite an increase in the number of astaxanthin dietary supplements in the Polish pharmacy market, the awareness of young people of it still remains relatively low.
Key words: astaxanthin, dietary supplements, dietary supplements market, carotenoids.
JEL codes: I11

Анализ рынка диетических добавок с астаксантином в Польше
Цель работы - изучить динамику изменений количества и вида диетических добавок с астаксантином, доступных на польском аптекарском рынке в 2010-2012 гг. Дополнительно в 2012 году обследовали осведомленность в области питания избранной группы молодых людей в возрасте 20-25 лет, касающуюся астаксантина. Для определения количества и вида доступных диетических добавок с астаксантином обследовали 70 польских интернет-аптек с точки зрения доступности диетических добавок с астаксантином. Данные собирали каждый год в одних и тех же интернет-аптеках. Из анализа полученных данных вытекает, что число препаратов с астаксантином систематически повышается. В 2010 г. на рынке было доступных 13 добавок с астаксантином, в 2011 году - на 6 больше (19 добавок), а в 2012 году - уже 23 диетические добавки. Самое большое количество доступных диетических добавок с астаксантином было предназначено лицам с сердечно-сосудистыми заболеваниями, что может быть связано с сильными антиоксидантными свойствами этого каротиноида. Цены оцениваемых добавок были разными и колебались от 18 злотых до 164 злотых за 60 штук, причем чаще всего их стоимость составляла около 100 злотых за упаковку. Цены одних и тех же добавок в обследуемый период указывали тенденцию к росту. В 2012 году имело место повышение цен, по сравнению с 2011 годом, на более, чем десять процентов. Несмотря на рост количества диетических добавок с астаксантином на польском аптекарском рынке, осведомленность молодых людей в отношении этих продуктов по-прежнему относительно низка.
Ключевые слова: астаксантин, диетические добавки, рынок диетических добавок, каротиноиды.
Коды JEL: I11


Marta Sajdakowska
SGGW w Warszawa
Marta Szymborska
Zespoł Szkół Gastronomiczno-Hotelarskich w Warszawie

Jakość żywności i kierunki jej podwyższania w opinii konsumentów na przykładzie jogurtów
Jakość produktu wskazywana jest coraz częściej przez konsumentów jako ważny czynnik warunkujący ich decyzje nabywcze. Przez jakość konsumenci rozumieją pewien zespół atrybutów, którymi powinien charakteryzować się dany produkt. Rozpoznanie uwarunkowań decyzji nabywczych konsumentów powinno uwzględniać zidentyfikowanie tych atrybutów, by możliwe było kształtowanie cech produktu zgodnie z oczekiwaniami konsumentów. W pracy podjęto próbę zbadania opinii polskich konsumentów na temat jakości żywności i sposobów jej podwyższania w odniesieniu do jogurtów. Badania terenowe z wykorzystaniem autorskiego kwestionariusza ankiety przeprowadzono na przełomie lat 2011 i 2012 na próbie 122 osób z Warszawy i okolic. Badania wykazały, że wśród najistotniejszych elementów składowych jakości żywności wymieniano naturalność, świeżość oraz walory zdrowotne. Natomiast wśród akceptowanych innowacji zwracano uwagę na obecność żywych kultur bakterii, podwyższanie zawartości witamin i składników mineralnych oraz obniżanie poziomu cukru i tłuszczu. Podkreślano również znaczenie walorów sensorycznych oraz zdrowotnych. Dla badanych ważne były również czytelne i zrozumiałe informacje na opakowaniu jogurtu. W celu podwyższenia jakości jogurtów wskazane jest zwiększenie ilości dodatków korzystnie wpływających na zdrowie oraz umieszczanie na produktach czytelnych i zrozumiałych informacji na temat korzystnego działania takiego produktu. Wyniki przeprowadzonych badań wskazują kierunek, w którym powinno zmierzać podwyższanie jakości jogurtów, aby oczekiwania konsumentów były zaspokojone.
Słowa kluczowe: konsument, jogurty, jakość, podwyższanie jakości.
Kody JEL: D01

Food Quality and Direction of Its Increasing on the Example of Yoghurt from Consumers' Point of View
The quality of the product is indicated more and more frequently as an important factor determining consumer's purchase decisions. Consumers understand the quality as a certain set of attributes which are important for the product. The diagnosis of conditions referring to purchasing decisions should include identification of those attributes to make possibility of shaping the product characteristics in accordance with the quality expected by consumers.
This paper attempts to examine the opinion of Polish consumers about the food quality and the methods of its improvement with regard to yoghurt. A field research using an author's questionnaire was conducted at the turn of 2011 and 2012 on a sample of 122 people from Warsaw and its surrounding areas. The study showed that among the most important components of the food quality were: naturalness, freshness, and health benefits. Referring to the accepted innovations, consumers paid attention to the presence of bacterial cultures, vitamins, and minerals increasing and lowering the level of sugar and fat. Consumers also stressed the importance of sensory and health attributes; the clear label information was also emphasised. In order to improve the yoghurt quality it is recommended to increase the number of components that positively affect health. Moreover, it is also recommended to label the products with legible and understandable information about the beneficial effects of such a product. Results of this study indicate the most proper direction referring to yoghurt quality improvement in order to meet consumers' expectations.
Key words: consumer, yoghurts, quality, quality improvement.
JEL codes: D01

Качество продуктов питания и направления его повышения по мнению потребителей на примере йогуртов
Качество продукта все чаще указывается потребителями в качестве важного фактора, определяющего их решения о покупке. Под качеством потребители подразумевают некоторый набор свойств, которыми должен характеризоваться данный продукт. Изучение обусловленностей решений потребителей о покупке должно учитывать выявление этих свойств, чтобы было возможным формирование свойств продукта в соответствии с ожиданиями потребителей. В работе предприняли попытку изучить мнения польских потребителей насчет качества продуктов питания и свособов его повышения по отношению к йогуртам. Полевые исследования с использованием акторского вопросника анкеты провели на рубеже 2011 и 2012 гг. на выборке в 122 лиц из Варшавы и окрестностей. Исследования показали, что в числе самых существенных составных элементов качества продуктов питания указали их натуральность, свежесть и пользу для здоровья. В числе же одобряемых новинок обращали внимание на присутствие живых культур бактерий, повышение содержания витаминов и минеральных солей, а также снижение уровня сахара и жира. Подчеркивали тоже значение сенсорных качеств и пользы для здоровья. Для обследованных лиц важна была также удобочитаемая и понятная информация на упаковке йогурта. Для повышения качества йогуртов рекомендуется повысить количество добавок, благоприятным образом влияющих на здоровье,
и размещение на продуктах удобочитаемой и понятной информации о полезном действии такого продукта. Результаты проведенных исследований указывают направление, в каком должно идти повышение качества йогуртов, чтобы ожидания потребителей могли осуществляться.
Ключевые слова: потребитель, йогурты, качество, повышение качества.
Коды JEL: D01


Krystyna Świetlik
IERiGŻ-PIB - Warszawa

Popyt na żywność w Polsce w ostatnich latach
Pogorszenie koniunktury gospodarczej, nasilenie negatywnych tendencji na rynku pracy i kontynuowanie procesu ograniczania nierównowagi fiskalnej skutkowały obniżeniem tempa wzrostu dochodów ludności i konsumpcji indywidualnej w Polsce w ostatnich latach. Zjawiska te nie pozostały bez wpływu na spożycie żywności. Celem rozważań jest zobrazowanie głównych kierunków zmian popytu na żywność w Polsce w latach 2009-2012 w ujęciu makro- i mikroekonomicznym. W pracy wykorzystano dane makroekonomiczne GUS oraz wyniki badań budżetów gospodarstw domowych. Źródłem informacji były także wyniki własnych analiz statystyki rynkowej. W badaniach zastosowano głównie metody analizy statystycznej i ekonomicznej. Przeprowadzone badania pokazały, że w wyniku istotnego osłabienia aktywności gospodarczej doszło w Polsce do załamania konsumpcji, spadku realnych wydatków na żywność, zmniejszenia sprzedaży detalicznej oraz ilościowej konsumpcji artykułów żywnościowych w gospodarstwach domowych.
Słowa kluczowe: PKB, dochody gospodarstw domowych, spożycie, konsumpcja żywności.
Kody JEL: D01

Demand for Food in Poland in the Recent Years
Worsening of the economic conditions, intensification of negative trends in the labour market, and continuance of the process of reducing the fiscal imbalance have recently resulted in a lower rate of population's income growth and individual consumption in Poland. These phenomena have not been free of their impact on food consumption. An aim of the author's deliberations is to provide a picture of the main directions of changes of the demand for food in Poland in 2009-2012 in macro- and microeconomic terms. In her work, the author used the CSO's macroeconomic data and results of surveys of households' budgets. A source of information was also results of the author's own analyses of the market statistics. In the studies, there were used mainly methods of the statistical and economic analysis. The carried out research surveys showed that, in result of a substantial weakening of the economic activity, there took place in Poland breakdown of consumption, decline in real expenses on foods, reduction of retail sale, and volume of consumption of food products in households.
Key words: GDP, households' incomes, consumption, food consumption.
JEL codes: D01

Спрос на продукты питания в Польше в последние годы
Ухудшение экономической конъюнктуры, усиление отрицательных тенденций на рынке труда и продолжение процесса ограничения фискального дисбаланса привели в последние годы к снижению темпа роста доходов населения и личного потребления в Польше. Эти явления не остались без влияния на потребление продуктов питания. Цель рассуждений - представить основные направления изменений спроса на продукты питания в Польше в период 2009-2012 гг. в макро- и микровыражении. В работе использовали макроэкономические данные ЦСУ и результаты обследования бюджетов домохозяйств. Источником информации были также результаты собственных анализов рыночной статистики. В исследованиях в основном применили методы статистического и экономического анализа. Проведенные исследования показали, что в результате существенного ослабления экономической активности наступили в Польше резкий спад потребления и реальных расходов на продукты питания, снижение розничной продажи и количественного потребления продуктов питания в домохозяйствах.
Ключевые слова: ВВП, доходы домохозяйств, потребление, потребление продуктов питания.
Коды JEL: D01


Sylwia Żakowska-Biemans, Krystyna Gutkowska, Marta Sajdakowska
SGGW w Warszawie

Segmentacja konsumentów z uwzględnieniem skłonności do zaakceptowania innowacji w produktach żywnościowych pochodzenia zwierzęcego
Mimo zmian obserwowanych w sferze produkcji i dystrybucji żywności udział produktów o atrybutach innowacyjnych jest relatywnie niski, co skłania do rozpoznania czynników popytowych determinujących skłonność do zaakceptowania innowacji.
Cel: Podstawowym celem badania było rozpoznanie czynników wpływających na stosunek polskich konsumentów do zmian w ofercie rynkowej żywności i różnicujących skłonność do zaakceptowania innowacji w produktach żywnościowych pochodzenia zwierzęcego.
Materiał i metody: Badanie zrealizowano metodą wywiadów bezpośrednich z wykorzystaniem kwestionariusza wywiadu z grupą 1000 konsumentów powyżej 15. roku życia w okresie od 8 do 16 czerwca 2011 roku.
Wyniki: W wyniku analizy skupień wyodrębniono dwa segmenty określone jako entuzjaści (35%) i sceptycy nowości (65%). W segmencie skupiającym entuzjastów dominowały osoby młodsze z wyższym poziomem wykształcenia, dobrą sytuacją dochodową, które pozytywnie odniosły się do zmian w ofercie rynkowej żywności i produktach pochodzenia zwierzęcego polegających na zmniejszeniu zawartości cholesterolu, obniżaniu poziomu niektórych składników, np. soli czy cukru. W najmniejszym stopniu akceptowane były zmiany zmierzające do wzbogacenia mleka i jego przetworów witaminami i składnikami mineralnymi. Wśród konsumentów należących do segmentu „sceptyków nowości" zaobserwowano istotnie statystycznie niższe oceny średnie poziomu akceptacji proponowanych innowacji aniżeli wśród „entuzjastów nowości". Konsumenci reprezentujący oba segmenty najczęściej opisywali innowatorów jako osoby „nowoczesne", „modne" oraz „lubiące ryzyko".
Wnioski: Wyniki analizy skupień wskazują, że skłonność do zaakceptowania innowacji w wyodrębnionych segmentach determinowana jest takimi zmiennymi, jak: wiek, poziom wykształcenia oraz poziom dochodów. Konsumenci mają pozytywny stosunek do większości proponowanych innowacji, ale większe przyzwolenie zyskują zmiany zmierzające do obniżenia negatywnie konotowanych składników aniżeli wzbogacania żywności. Nie obserwuje się istotnych różnic w postrzeganiu innowatorów między konsumentami reprezentującymi segmenty o różnej skłonności do zaakceptowania nowości.
Słowa kluczowe: segmentacja, konsument, innowacje, żywność.
Kody JEL: D01

Segmentation of Consumers Taking into Account the Willingness to Accept Innovation in Food Products of Animal Origin
Introduction: Despite the observed changes in the production and distribution of food, the share of products with innovative attributes is relatively low, which requires identification of the demand-related factors that determine the willingness to accept innovation.
Objective: The main objective of the study was to identify factors that influence Polish consumers' attitude towards changes in the food market and factors differentiating their willingness to accept innovation in food products of animal origin.
Material and methods: The study was conducted using direct interviews with a group of 1,000 consumers aged over 15 years in the period from 8 to 16 June 2011.
Results: As a result of the cluster analysis two segments of consumers were identified: enthusiasts (35%) and sceptics of new food products (65%). The segment of enthusiasts was dominated by younger consumers with higher level of education, good income situation. They welcomed the changes in the food market and accepted innovation in animal food products leading to reduction of cholesterol and lowering levels of certain ingredients such as salt or sugar. Enrichment of milk and milk products with vitamins and minerals was least accepted. Among the consumers belonging to the segment of "sceptics", statistically significantly lower mean scores of the level of acceptance of the proposed innovation were observed than in the segment of "enthusiasts". Consumers representing the two segments usually describe innovators as being "modern", "fashionable" and "liking risk".
Conclusions: The tendency to accept innovation in the identified segments is determined by variables such as age, education and income levels. Consumers have a positive attitude to most of the proposed innovations but greater acceptance are gaining changes aimed at reducing negatively connoted ingredients rather than food fortification. No significant differences in perception of innovators are observed between consumers representing segments with different willingness to accept new products.
Key words: segmentation, consumer, innovation, food.
JEL codes: D01

Сегментация потребителей с учетом их склонности к одобрению новинок в продуктах питания животного происхождения
Несмотря на изменения, наблюдаемые в сфере производства и распределения продуктов питания, доля продуктов с инновационными атрибутами относительно низка, что заставляет изучать факторы на стороне спроса, предопределяющие склонность к одобрению новинок.
Цель: Основной целью исследования было изучение факторов, влияющих на отношение польских потребителей к изменениям в рыночном предложении продуктов питания и дифференцирующих склонность к одобрению инноваций в продуктах питания животного происхождения.
Материалы и методы: Исследование провели по методу непосредственных интервью с использованием вопросника интервью с группой 1000 потребителей в возрасте свыше 15 лет в период с 8 по 16 июня 2011 года.
Результаты: В результате кластерного анализа выделили два сегмента, определенных как «энтузиасты» (35%) и «скептики» новинок (65%). В сегменте, группирующем энтузиастов, преобладали более молодые лица с более высоким уровнем образования, с хорошим положением в области доходов, которые положительно отнеслись к изменениям в рыночном предложении продуктов питания и в продуктах животного происхождения, которые заключались в снижении содержания холестерола, снижении уровня некоторых компонентов, напр. соли или сахара. В самой меньшей степени одобрялись изменения, направленные на обогащение молока и молочных продуктов витаминами и минеральными компонентами. Среди потребителей, принадлежащих к сегменту «скептиков новинок», наблюдались статистически существенно более низкие средние оценки уровня одобрения предлагаемых новинок, нежели среди «энтузиастов новинок». Потребители, представляющие оба сегмента, чаще всего описывали инноваторов как «современных», «модных» и «любящих риск» лиц.
Выводы: Результаты кластерного анализа показывают, что склонность к одобрению инноваций в выделенных сегментах определяется такими переменными, как возраст, уровень образования и уровень доходов. Потребители демонстрируют положительное отношение к большинству предлагаемых новинок, но большее разрешение получают изменения, направленные на снижение содержания компонентов с отрицательной коннотацией, чем обогащения пищи. Не наблюдаются существенные различия в восприятии инноваторов между потребителями, представляющими сегменты с разной склонностью к одобрению новинок.
Ключевые слова: сегментация, потребитель, инновации, продукты питания.
Коды JEL: D01