Mapa strony  Logowanie    Wersja do druku     
 
  Strona głównaDziałalnośćZakład Integracji Europejskiej (ZIE)Unia Europejska.pl (d. Wspólnoty Europejskie)Abstrakty4/2016
Szukaj:   
 

 
Rada Programowa
Kolegium Redakcyjne
Wymogi redakcyjne
Procedura kwalifikacji artykułów do publikacji
Lista recenzentów
Warunki prenumeraty
Spis treści numerów wg roczników
Abstrakty
1/2011
2/2011
3/2011
4/2011
5/2011
6/2011
1/2012
2/2012
3/2012
4/2012
5/2012
6/2012
1/2013
2/2013
3/2013
4/2013
5/2013
6/2013
1/2014
2/2014
3/2014
4/2014
5/2014
6/2014
1/2015
2/2015
3/2015
4/2015
5/2015
6/2016
1/2016
2/2016
3/2016
4/2016
5/2016
6/2016
Egzemplarze on-line
Najczęściej cytowane artykuły w czasopiśmie





 

4/2016

Pogłębiający się regres w obrotach handlowych Unii Europejskiej z Rosją

Marzenna Błaszczuk-Zawiła

W ostatnich latach widoczny był gwałtowny spadek obrotów handlowych między Unią Europejską a Rosją. Dotyczyło to zarówno handlu towarami, jak i usługami. W latach 2012-2015 wartość unijnego eksportu towarowego do Rosji zmalała o ponad 40%, a importu z tego kraju o blisko 37%. Doprowadziło to do obniżenia unijnego deficytu towarowego o blisko 1/3. Spadki w handlu usługami były mniejsze. Unijny eksport usług do Rosji zmniejszył się o niespełna 17%, a import o 15%. W rezultacie nadwyżka UE zmalała o 18%.
W artykule zaprezentowano wyniki analizy wymiany handlowej między UE i Rosją w latach 2012-2015, a także główne czynniki, które na nią oddziaływały. Wskazuje się m.in., że na handel oddziaływały czynniki dwojakiego rodzaju: stricte ekonomiczne (pogarszająca się sytuacja gospodarcza Rosji i jej protekcjonistyczna polityka han-dlowa, spadek światowych cen surowców) oraz o podłożu politycznym (sankcje UE i rosyjskie kontrsankcje).
Słowa kluczowe: Unia Europejska, Rosja, handel towarowy, handel usługami.
Klasyfikacja JEL: F14.


Brexit - tło ekonomiczne i społeczne

Karolina Konopczak

Celem artykułu jest przedstawienie ekonomicznej i społecznej interpretacji wy-ników referendum zorganizowanego w czerwcu 2016 r. w sprawie dalszego członko-stwa Wielkiej Brytanii w Unii Europejskiej. Przyczyn zwycięstwa zwolenników Brexitu upatruje się w strukturalnych problemach gospodarki brytyjskiej, m.in.: w utracie międzynarodowej konkurencyjności, dezindustrializacji, niedoinwestowaniu oraz rozwarstwieniu społecznym, za które w dyskursie politycznym winą obarczono członkostwo w UE. Wstępne analizy sugerują, że przestrzenne zróżnicowanie wyni-ków referendum można do pewnego stopnia wytłumaczyć różnicami w czynnikach rozwoju społeczno-ekonomicznego poszczególnych regionów Wielkiej Brytanii.
Słowa kluczowe: Brexit, kryzys finansowy, cenowe dostosowania na rynku pracy, ilościowe dostosowania na rynku pracy, międzynarodowa konkurencyjność, nierówności dochodowe.
Klasyfikacja JEL: D22, E32, F32, J31.


Intensywność handlu wewnątrzgałęziowego a podatność Polski na szoki asymetryczne

Elżbieta Kawecka-Wyrzykowska

Celem artykułu jest ocena siły powiązań handlu wewnątrzgałęziowego (IIT) między Polską i krajami strefy euro oraz pozostałymi krajami unii gospodarczej i walutowej (UGW). Obliczone wskaźniki IIT stanowią podstawę oceny stopnia trwałości zbieżności cykli koniunkturalnych (i podatności na szoki asymetryczne) w Polsce i krajach partnerskich oraz stopnia przygotowania Polski do przyjęcia euro. Obliczeń dokonano przy użyciu standardowego indeksu Grubela-Lloyda, który mierzy udział handlu wewnątrzgałęziowego w handlu kraju ogółem. Analizę dla Polski przedstawiono na tle teoretycznych związków między integracją monetarną i wynikającym z niej wzrostem handlu a podatnością kraju na szoki asymetryczne.
Wysoki wskaźnik IIT odzwierciedla rosnące podobieństwo cyklu koniunkturalnego Polski z cyklami krajów strefy euro i komplementarność polskiej gospodarki ze strukturą gospodarek strefy euro. Wynika z tego, że stopień synchronizacji cyklu koniunkturalnego nie wydaje się być w Polsce przeszkodą w przystąpieniu do strefy euro.
Słowa kluczowe: handel wewnątrzgałęziowy, optymalny obszar walutowy, specjaliza-cja w handlu, kraje UE-10, strefa euro.
Klasyfikacja JEL: F11, F12, F15.


Analiza porównawcza handlu wyrobami wysokiej i średniej techniki krajów Grupy Wyszehradzkiej z uwzględnieniem wpływu Niemiec

Bartosz Michalski

Celem artykułu jest przeprowadzenie studium porównawczego czeskiego, wę-gierskiego, polskiego i słowackiego eksportu oraz importu w latach 2001-2015, bio-rąc pod uwagę ich technologiczne zaawansowanie. Analiza obejmuje identyfikację głównych tendencji w kontekście rosnącej otwartości tych gospodarek oraz ich silnej orientacji na współpracę z innymi krajami Unii Europejskiej.
Badanie przeprowadzono na podstawie danych na 2-, 4- i 6-cyfrowym poziomie dezagregacji w ramach Systemu Zharmonizowanego. Relatywnie dużo uwagi po-święcono kwestiom handlu krajów Grupy Wyszehradzkiej (V4) z Niemcami w działach dominujących w ich relacjach dwustronnych: HS 39 (tworzywa sztuczne), HS 84 (branża maszynowa), HS 85 (artykuły elektryczne i elektroniczne) oraz HS 87 (branża motoryzacyjna). Analiza ukierunkowana jest na empiryczną weryfikację, czy i w jakim stopniu członkostwo krajów V4 w Unii Europejskiej oraz intensywne relacje handlowe z Niemcami przyczyniły się do poprawy poziomu technologicznego zaawansowania ich wymiany zagranicznej. Innym ważnym zagadnieniem jest identyfikacja głównych wyzwań, jakimi są pułapka średniego dochodu oraz ekspansja inwestycyjna korporacji transnarodowych, które mogą skutkować utrwaleniem strukturalnych przeszkód dalszego wzrostu i rozwoju gospodarczego krajów V4.
Słowa kluczowe: zmiany technologiczne, intensywność technologiczna, handel we-wnątrzgałęziowy, pułapka średniego dochodu, kraje Grupy Wyszehradzkiej.
Klasyfikacja JEL: F11, F12, F15.


Znaczenie obrotów bieżących i kapitałowych dla stabilności finansów zagranicznych. Przykład krajów Grupy Wyszehradzkiej

Janusz Sawicki

W artykule zbadano stabilność finansów zagranicznych krajów Grupy Wy-szehradzkiej (KGW) w latach 1995-2015, analizując poziom i dynamikę salda na ra-chunku bieżącym i kapitałowym w relacji do PKB. Celem jest porównywanie przyczyn zróżnicowania trendów PKB oraz salda na rachunku bieżącym i kapitałowym w KGW, a także wskazanie możliwych źródeł pogorszenia stabilności finansowej Polski i jej ważnych partnerów gospodarczych w Europie Środkowej. Wykorzystując modelowe związki między saldem bilansu handlowego i czynnikami finansowymi kształtującymi udział salda na rachunku bieżącym i kapitałowym w PKB przeprowadzono staty-styczną analizę luki pożyczkowej w bilansie płatniczym KGW. Analizę porównawczą przeprowadzono w dolarach amerykańskich. Zmiany relacji przyrostu PKB i sumy sald na rachunku bieżącym i kapitałowym, kalkulowane dla różnych okresów w latach 1995-2015, pokazują zmiany efektywności wykorzystania oszczędności zagranicy dla wzrostu gospodarczego tych gospodarek. Znaczenie poszczególnych składowych rachunku bieżącego i kapitałowego, mierzone relacją do PKB w poszczególnych krajach, wskazuje na różną wrażliwość stabilności finansowej tych gospodarek na wyniki osiągane w handlu zagranicznym oraz na przepływy finansowe w postaci dochodów inwestycyjnych netto, a także transferów bieżących i kapitałowych. W pracy wskazano, że wrażliwość na transmisję szoku kanałem finansowym jest zależna nie tylko od parametrów cenowych (takich jak kurs walutowy czy stopa procentowa) lecz także od symetryczności przepływów kapitałowych.
Słowa kluczowe: bilans płatniczy, rachunek bieżący i kapitałowy, stabilność finansowa.
Klasyfikacja JEL: F31, F43, C62.